Karar verme, herhangi bir programlama dilinde olduğu kadar günlük hayatta da önemlidir. Bir programlama dilinde karar alma, Python’ın kodu belirtilen koşulları karşılayıp karşılamadığını değerlendirmek için kullandığı koşullu ifadeler kullanılarak otomatikleştirilir.

Koşullar değerlendirilir ve doğru veya yanlış olarak işlenir. Doğru bulunursa, program gerektiği gibi çalıştırılır. Koşul yanlış bulunursa, If koşulunu takip eden ifade yürütülür.

Kapsanan Konular

1. Kontrol Akışı Yapıları
2. Python’da if-else
3. Mantıksal Operatörler
4. Aktiviteler:
   1. Not Hesaplayıcı
   2. Üçgen mi?

Öğrenme Çıktıları

Bu dersin sonunda şunları öğreneceksiniz:

1. Python’da farklı kontrol akışı yapılarının neler olduğunu öğrenin.
2. Python’da if-else ifadesinin ne olduğunu ve nasıl kullanıldığını öğrenin.
3. Python’daki farklı mantıksal operatör türlerini öğrenin.
4. Sorunu analiz edin, karar verin ve koşulları değerlendirin.

Kontrol Akış Yapısı

Programlamada kontrol yapısı, farklı değişkenleri kabul edip analiz eden ve verilen parametrelere göre hangi yöne gideceğini seçen bir program bloğudur. Basitçe söylemek gerekirse, hesaplamada temel bir karar verme sürecidir. Programın verilen parametrelere erişerek yaptığı bir tahmin gibidir.

Programlamada üç temel kontrol yapısı türü vardır:

1. Sıralı : Sıralı bir kontrol yapısında, bir programdaki ifadeler sırayla , yani yazıldıkları sıraya göre adım adım yürütülür.
2. Seçim/Koşul : Bir seçim (koşullu) kontrol yapısı, bir programdaki bir koşulu test etmek için kullanılır. Bu kontrol yapısı, koşula bağlı olarak bir ifadeyi/işlemi başka bir ifade/işlem yerine yürütmeye karar verir.
3. Yineleme : Bu kontrol yapısı, belirtilen koşul doğru olana kadar belirli sayıda ifadeyi yürütür . Döngüler, yinelemeli ifadelere örnektir.

Programlama, bu kontrol yapılarını kullanarak farklı ihtiyaçlara uygun birçok kontrol ifadesi türü türetmiştir. Bunları ilerleyen konularda inceleyeceğiz.

Koşullu S ifadelerini anlama

Her gün durumumuza bağlı olarak pek çok karar alırız.

Örneğin, bir sayının tek mi yoksa çift mi olduğuna, sayıyı 2’ye bölerek karar veririz. Kalan 1 ise, sayının tek olduğunu söyleyebiliriz.

Mantığı programımıza uygulamak istiyorsak if-else ifadesini kullanmamız gerekir.

If-else ifadesi üç şeye ihtiyaç duyar.

1. Değerlendirme ifadesi : kontrol edilen bir Boole ifadesi.
2. Yürütme ifadesi: Koşulun doğru olması durumunda gerçekleştirilecek işlemler.
3. Aksi takdirde yürütme bloğu: yalnızca değerlendirme ifadesi yanlış olduğunda gerçekleştirilecek işlem.

Sözdizimi

Şimdi if ifadesinin sözdizimine bakalım : İki seçenek var:

1. Seçenek 1 : Koşul True ise (yani sağlanmışsa), if’den sonra yazılan ifade(ler) (yani STATEMENT-BLOCK 1) yürütülür; aksi takdirde else’den sonra yazılan ifade(ler) (yani STATEMENT-BLOCK 2) yürütülür. Else ifadesinin isteğe bağlı olduğunu unutmayın. Sağlanırsa, her durumda iki bloktan biri yürütülür, ikisi birden değil.
   if koşul:
Evet ise yapılacaklar
else:
Hayır ise yapılacaklar
   If ve else’in alternatif bir yürütme sağladığını söyleyebiliriz , çünkü iki olasılık vardır ve koşul hangisinin yürütüleceğini belirler. İkiden fazla olasılık varsa, if ifadelerini zincirlememiz gerekir.
2. Seçenek 2 : Burada “else” yerine ‘elif’ ifadesini kullandık . elif , if else-if else ifadelerini bir if elif … else ifadesine birleştirir . Elif’i else if ifadesinin kısaltması olarak düşünebilirsiniz . Kullanılabilecek elif ifadesi sayısında bir sınırlama yoktur, ancak bir “else” ifadesi varsa, en sonda yer almalıdır.
   if koşul:
Koşul sağlanırsa yapılacaklar
elif koşul:
Koşul sağlanırsa yapılacaklar
else:
Koşul sağlanmazsa yapılacaklar
3. Zincirleme koşullarda, her koşul sırayla kontrol edilir; önceki doğruysa, sonraki doğruysa , sonraki doğruysa ve bu şekilde devam eder. Bunlardan biri doğruysa, ifadenin /ifadelerin ilgili bloğu yürütülür ve ifade sona erer, yani kontrol “eğer ifadesi”nin dışına çıkar. Hiçbiri doğru değilse, eğer sağlanmışsa “else” bloğu yürütülür. Birden fazla koşul doğruysa, yalnızca ilk doğru seçenek bloğu yürütülür.

Örnek

Akış şemasını kodlama sözdizimini kullanarak uygularsak aşağıdaki kod satırları gibi olacaktır.

Çıktı